Sikhi Saroop - Punjabi minni kahania - 1

ਸਿੱਖੀ ਸਰੂਪ – ਮਿੰਨੀ ਕਹਾਣੀ ੧

ਉਜਾਗਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਅਜੇ ਚਾਹ ਪੀਤੀ ਹੀ ਸੀ ਕਿ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਓਤੋਂ ਗਲਾਸ ਫੜ੍ਹਦੇ ਹੋਏ ਪੁੱਛਿਆ । 'ਵੇ ਗੁਰਮੁੱਖ ਦੇ ਬਾਪੂ, ਪੁੱਤਾਂ ਨਾਲ ਕਾਹਦੀ ਨਰਾਜ਼ਗੀ । ਨਿਆਣਾ ਆ, ਬੱਚਾ ਸਮਝ ਕੇ ਮਾਫ਼ ਕਰਦੇ ।'

ਦਿਆਲ ਕੌਰ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਲਈ ਅਰਦਾਸਾਂ ਕਰਦੀ ਆਈ ਸੀ । ਓਂਦੇ ਪੇਪਰਾਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਕੋਈ ਚੀਜ਼ ਲੈਣ ਲਈ ਉਜਾਗਰ ਨਾਲ ਲੜ੍ਹਨ ਤੱਕ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਲਈ ਅਸੀਸਾਂ ਮੰਗੀਆਂ ਹਨ । ਮੰਗੇ ਵੀ ਕਿਉਂ ਨਾ, ਔਲਾਦ ਵੀ ਤਾਂ ਅਰਦਾਸਾਂ ਕਰਕੇ ਲਈ ਸੀ ।

ਉਜਾਗਰ ਨੂੰ ਅਜੇ ਵੀ ਯਾਦ ਹੈ ਓਹ ਦਿਨ । ਸਵੇਰੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵੇਲੇ ਉਠ ਕੇ, ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਫਿਰ ਓਹ ਅਪਣਾ ਨਿਤਨੇਮ ਕਰਦਾ ਸੀ । ਜਦ ਭਾਈ ਜੀ ਸਵੇਰੇ 'ਆਸਾ ਕੀ ਵਾਰ' ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਦਾ, ਉਹ ਪੂਰਾ ਪਾਠ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਸੁਣ ਕੇ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦਾ । ਫਿਰ ਲੰਗਰ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ । ਵਿਆਹ ਹੋਏ ਨੂੰ ਚਾਰ ਸਾਲ ਗੁਜ਼ਰ ਗਏ ਸਨ ਤੇ ਔਲਾਦ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਸੀ । ਉਜਾਗਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਮਾਤਾ, ਗੁਰਮੇਲ ਕੌਰ, ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਉਜਾਗਰ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਂਦੀ ਆਈ ਸੀ ਕਿ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੇ ਜਿੰਨਾ ਦਿੱਤਾ ਉਹਨੇ 'ਚ ਸਬਰ ਕਰਨਾ ਸਿਖ । ਪਰ ਦਿਆਲ ਕੌਰ ਦੀ ਔਲਾਦ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਨੇ ਉਜਾਗਰ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਅੱਗੇ ਅਰਦਾਸ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ।

ਖ਼ੈਰ ਪੰਜ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਗੁਰਮੁੱਖ ਸਿੰਘ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ । ਜਦ ਦਾਈ ਨੇ ਖ਼ਬਰ ਸੁਣਾਈ ਔਲਾਦ ਦੀ ਤਾਂ ਉਜਾਗਰ ਸਿੰਘ ਭੱਜ ਕੇ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਗਿਆ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਸ਼ੁਕਰ ਕਰਨ । ਉਸਨੇ ਇਹ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੁਣਿਆ ਸੀ ਕਿ ਬੱਚਾ ਲੜਕਾ ਹੈ ਯਾ ਲੜਕੀ । ਸਿੱਖੀ ਵਿੱਚ ਓਹ ਏਨਾ ਕੁ ਪਰਪੱਕ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਸੀ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਇਸਦੀ ਕੋਈ ਚਿੰਤਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ । ਉਜਾਗਰ ਦੀ ਮਾਤਾ ਨੇ ਗੁਰ-ਇਤਿਹਾਸ ਏਨਾ ਕੁ ਸਿਖਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਕਿ ਦੁਨਿਆਵੀ ਲੋਕਾਂ ਬਾਰੇ ਓਹ ਘੱਟ ਹੀ ਸੋਚਦਾ ਸੀ ।

ਮਨ ਭਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਜਾਗਰ ਨੇ ਦਿਆਲ ਕੌਰ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, 'ਬੜੇ ਚਾਹਵਾਂ ਨਾਲ ਪਾਲਿਆ ਸੀ ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ । ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਅੱਗੇ ਅਰਦਾਸਾਂ ਕੀਤੀਆਂ । ਕਦੇ ਇਹ ਨੀ ਕਿਹਾ ਲੜਕਾ ਚਾਹੀਐ । ਹਮੇਸ਼ਾ ਇੱਕ ਗੁਰਸਿੱਖ ਦੀ ਹੀ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ ਸੀ । ਕੁੱਛ ਪਿਛਲੇ ਕਰਮ ਰਹਿ ਗਏ ਹੋਣਗੇ ਜੋ ਇਹ ਦਿਨ ਦੇਖਣਾ ਪਿਆ ।'

ਦਿਆਲ ਕੌਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਦੇਖਿਆ । ਨਿਰਾਸ਼ ਤਾਂ ਉਹ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸੀ ਪਰ ਉਜਾਗਰ ਸਾਹਮਣੇ ਦਰਸਾਉਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ । ਇੱਕ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਦਾ ਘੁੱਟ ਭਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, 'ਇਹ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਹੀ ਇੱਕ ਖੇਡ ਹੈ । ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਨੇ ਜੋ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਅੱਗੇ ਦੇਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ । ਪਰ ਉਸਨੂੰ ਹੋਰ ਕੁਝ ਮਨਜ਼ੂਰ ਸੀ ।'

ਉਜਾਗਰ ਨੇ ਸਿਰ ਹਿਲਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, 'ਆਪਣਾ ਹੀ ਕਸੂਰ ਹੈ, ਦਿਆਲ ਕੁਰੇ । ਆਪਣੀ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਸਹੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨਹੀਂ ਦੇ ਪਾਏ । ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਸਕੀ ਜਿਸਦੀ ਆਸ ਕੀਤੀ ਸੀ ।'

ਦਿਆਲ ਕੌਰ ਮਨ ਭਾਰੀ ਕਰਦੀ ਹੋਈ ਗਲਾਸ ਲੈ ਕੇ ਰਸੋਈ 'ਚ ਚਲੀ ਗਈ ।

ਗੁਰਮੁੱਖ ਕਮਰੇ ਵਿਚੋਂ ਬਾਹਰ ਆਉਂਦੇ ਹੋਏ ਬੋਲਿਆ, 'ਬੇਬੇ ਕਾਲਜ ਜਾ ਰਿਹਾ ਵਾ ।'

ਦਿਆਲ ਕੌਰ ਨੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਕਿਹਾ, 'ਪੁੱਤ ਰੋਟੀ ਖਾਂਦਾ ਜਾਈ ।'

'ਕੰਟੀਨ 'ਚ ਖਾਲੂੰਗਾ । ਚੰਗਾ ਬਾਪੂ, ਮੈਂ ਚੱਲਦਾ ਵਾ ।'

ਉਜਾਗਰ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਹੰਝੂ ਵਗ ਤੁਰੇ ।

ਗੁਰਮੁੱਖ ਆਪਣਾ ਫਟਫਟੀਆ ਲੈ ਕੇ ਚਲਾ ਗਿਆ ਵਾਲਾ 'ਚ ਹੱਥ ਮਾਰਦਾ ।

ਉਜਾਗਰ ਧਾਹਾਂ ਮਾਰ ਕੇ ਰੋਣ ਲੱਗਾ ।

ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਦੇ ਕੱਟੇ ਹੋਏ ਕੇਸ ਦੇਖ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸ਼ਰਮਿੰਦਗੀ ਹੋਈ । ਬੜੇ ਹੀ ਚਾਹਵਾਂ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਭਾਈ ਮਨੀ ਸਿੰਘ, ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਵਰਗੇ ਸ਼ਹੀਦਾਂ ਦੀਆਂ ਸਾਖੀਆਂ ਸੁਣਾਈਆਂ ਸਨ । ਸੋਚਿਆ ਸੀ ਉਸਦਾ ਪੁੱਤਰ ਵਾਕਈ ਹੀ 'ਗੁਰਮੁੱਖ ਸਿੰਘ' ਹੋਵੇਗਾ । ਪਰ ਆਪਣੇ ਕੇਸ ਕਟਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਵੀ ਗੁਰਮੁੱਖ ਸਿੰਘ ਤੋਂ ਗੁਰੀ ਰੱਖ ਲਿਆ ਸੀ । ਸ਼ਾਇਦ ਇਹ ਸਮੇਂ ਦਾ ਹੇਰ-ਫੇਰ ਸੀ ਜਾਂ ਉਸਦੀ ਸਿੱਖਿਆ 'ਚ ਕੋਈ ਕਮੀ ਰਹਿ ਗਈ ਸੀ । ਪਰ ਸੱਚ ਤਾਂ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦਾ ਪੁੱਤਰ ਨਾ ਤਾਂ ਗੁਰਮੁੱਖ ਰਿਹਾ 'ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਸਿੱਖ ।

ਅੱਜ ਦੇ ਮਸ਼ੀਨੀ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਸਿੱਖੀ ਸਰੂਪ ਵਾਲਾ ਪੁੱਤਰ ਕਿਤੇ ਗਵਾਚ ਗਿਆ ਸੀ ।